ساعت درونی بدن به شما کمک می‌کند تا عملکردهای مختلف بدن خود را در روز و شب در حالت تنظیم شده‌ای حفظ کنید. این ساعت در واقع از حدود 10 هزار سلول عصبی که در قسمتی از مغز به نام هیپوتالاموس قرار گرفته‌اند تشکیل شده است.

نوری که وارد چشم‌ها می‌شود ساعت درونی را تنظیم می‌کند. در حالت طبیعی ساعت درونی به صورت چرخه‌های 24 ساعتی کار خود را دنبال می‌کند. یکی از مهم‌ترین راه‌هایی که ساعت درونی فعالیت‌های بدن را تنظیم می‌کند، از طریق تولید هورمون‌هایی مانند آدرنالین، کورتیزول و ملاتونین است. هرچه سن شما بالاتر می‌رود خواب شما بیشتر تحت تاثیر محرک‌های خارجی و داخلی مانند نور، صدا و اضطراب قرار می‌گیرد. ملاتونین همانند یک کلید تنظیم‌کننده عمل می‌کند و باعث جلو یا عقب رفتن ساعت درونی بدن می‌شود. تولید ملاتونین با افزایش سن کاهش می‌یابد. به همین علت است که جوان‌ترها بیشتر می‌خوابند و کمتر از خواب می‌پرند.

نور آبی بیشترین قدرت برای مهار ملاتونین را دارد. ملاتونین هورمونی است که باعث خواب‌آلودگی ما در شب‌ها می‌شود.

اختلال در ساعت درونی بدن نظم شبانه‌روزی بدن را به هم می‌ریزد. عوامل موثر بر اختلال در نظم شبانه‌روزی بدن عبارتند از: کارهای شیفتی، بارداری، تغییر در ساعت به دنبال تغییر موقعیت جغرافیایی، داروها و تغییر در رویه زندگی. این عوامل موجب بروز اختلالاتی از جمله خواب‌آلودگی و کاهش هوشیاری در کسانی که مجبورند به خاطر مسافرت و تغییر موقعیت جغرافیایی ساعت خود را جلو یا عقب بکشند، می‌شوند. افرادی که در شیفت‌های شب کار می‌کنند ممکن است دچار اختلال خواب شوند. برخی از افراد شب‌ها به سختی به خواب می‌روند به همین دلیل هنگامی که می‌خواهند صبح‌ها برای رفتن به سر کار یا مدرسه از خواب بیدار شوند دچار مشکل می‌شوند. برخی دیگر دچار خواب‌آلودگی عصرانه می‌شوند و زودتر از زمان معمول به خواب می‌روند و قبل از آن که لازم باشد از خواب بیدار می‌شوند. این‌گونه اختلالات براساس نوع مشکل، درمان متفاوتی دارند. هدف درمان در همه انواع این اختلالات تنظیم الگوی خواب افراد و تدوین برنامه مناسبی برای خواب است تا کیفیت زندگی افراد بهبود یابد. درمان معمولا شامل تکنیک‌های سلامت خواب و استفاده از محرک‌های خارجی مانند نوردرمانی و زمان‌درمانی است.

زمان‌درمانی یک تکنیک رفتاری است که در آن زمان خواب به آرامی تنظیم می‌شود تا بهترین زمان مطلوب برای به خواب رفتن پیدا شود. نوردرمانی هم برای راه‌اندازی مجدد ساعت داخلی بدن به کار می‌رود تا ریتم شبانه‌روزی مطلوب حاصل شود. در نهایت اگر این روش‌های درمانی در کنار یکدیگر مورد استفاده قرار گیرند، می‌توانند نتایج خوبی در افراد مبتلا به اختلال ریتم شبانه‌روزی در پی داشته باشند.

 

در حالی که طیف نوری لامپ‌های مختلف با یکدیگر متفاوت است لامپ‌های کم‌مصرف سفید و LED نسبت به لامپ‌های معمولی میزان بیشتری نور آبی تولید می‌کنند.